أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )
274
الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )
[ درخت ] خاردار را قتاد مىدانست . قتاد در دشتها [ مىرويد ] و در آن انزروت وجود ندارد . ( 1 ) . صمغ گياه Astragalus sarcocolla Dym . يا Penaea mucronata L . ؛ سراپيون ، 38 ؛ ابو منصور ، 46 ؛ ابن سينا ، 9 ؛ غافقى ، 37 ؛ ميمون ، 4 . اين نام از « انجروت » فارسى نشئت مىگيرد ، I , Vullers ، 126 . ( 2 ) . نسخهء الف : عزرو قس . بر بهلول ، 1 1427 ؛ نسخهء فارسى : عرزو . ( 3 ) . نسخهء الف : ارزوى ، نسخهء فارسى : ازرو . ( 4 ) . انزروتا . ( 5 ) . صرقوقلا - يونانى ، ديوسكوريد ، III ، 80 . ( 6 ) . برطبق I , Vullers ، 532 جنجر - عصى الراعى يعنى گندم سياه گنجشكى . ( 7 ) . زنجرو قس . II , Vullers ، 148 . ( 8 ) . كنجده قس . II , Vullers ، 893 . ( 9 ) . كونزده . ( 10 ) * . در Picture ، 111 درج شده است . ( 11 ) . شجرة الكندر نك . شمارهء 923 . ( 12 ) . لبان نك . شمارهء 937 . ( 13 ) . نسخهء الف : الاجتذاب ، بايد خواند الاجتناب ( نسخهء پ ) . كازرونى ، ورق 46 ب : الاكتنان منها الى الظلمة - « در پناه تاريكى » . ( 14 ) * * . اين قطعه همراه جمله آغازى عنوان در كازرونى ، ورق 46 ب درج شده است . 102 . انبج 1 - انبه اين شكل معرب آنب 2 هندى است . درخت [ انبه ] از درختان بزرگ است ، برگهايش به برگهاى گردو مىماند ، به صورت خوشه بار مىدهد و تعداد انبه در يك خوشه به سى مىرسد . هر انبه جداگانه دراز و كشيده است و از نظر شكل [ شبيه چيزى ] بين گردو و بادام است . رنگش همانند گردوى نارس ، مزهاش ترش و شيرين و دلپسند است 3 ؛ اگر رشتههاى زياد متصل به هسته در آن نبود ، آنگاه با [ گردوى نارس ] تمييز داده نمىشد . در هستهاش شباهتى با بادام وجود دارد . اگر آن را برشته كنند براى جلوگيرى از اسهال سودمند است . ابو حنيفه مىگويد : 4 [ انبه ] در سرزمين عربها در منطقه عمان بسيار است . نهال آن را مىكارند . ميوههايش دو نوع است : يكى از آنها به بادام مىماند و از لحظهء پيدايش